Bedreigingen voor de Maalbeek: van strijd tot stedelijke overwinningen

Hoewel de Maalbeek nu niet meer zichtbaar is, is haar aanwezigheid nog steeds sterk aanwezig in het Brusselse stadslandschap: de vijvers van Elsene, die van het Leopoldpark of het Marie-Louisesquare vormen stuk voor stuk overblijfselen van de vele waterpartijen die ze voedde en maken het nog steeds mogelijk om haar traject te volgen. Als bron van vele overstromingen en verantwoordelijk geacht voor de overdracht van ziekten, werd de Maalbeek in de tweede helft van de 19e eeuw overwelfd. Maar deze werken verhinderden de overstromingen niet: de Graystraat, waarlangs een nijvere bevolking woonde, stond nog regelmatig onder water. Dat is de reden waarom de autoriteiten in de jaren 1960 een grootschalig saneringsproject voor de vallei ontwierpen. Dit plan werd gelukkig niet uitgevoerd: het zou het gezicht van deze pittoreske wijken van Elsene, Brussel en Etterbeek radicaal hebben veranderd door de aanleg van een stadsautosnelweg, waarlangs luxegebouwen zouden verrijzen. Door het traject van deze rivier te volgen, zal het bezoek deze indrukwekkende saga van de Brusselse stadsgeschiedenis reconstrueren, waarvan de wendingen tot in de jaren 2000 zouden voortduren! Het zal laten zien hoe de protesten van de inwoners en het werk van de verenigingen het mogelijk maakten om een destructief project te vermijden en de aandacht te verleggen naar de rehabilitatie van de wijken in plaats van hun sloop. Het bezoek eindigt met de evocatie van een andere van deze stedelijke overwinningen: die van de redding van het INR-gebouw, op het Flageyplein, waarvan de herbestemming onmogelijk werd geacht! Het "Pakketboot"-gebouw van Joseph Diongre, dat bestemd was voor de sloop, zou worden vervangen door een kantoorgebouw...