Brussel, mijn schone… en mijn schone tegenstrijdigheden. Het is hier dat ik leef, dat ik bemin, en dat ik nog steeds probeer dit vreemde dier te begrijpen dat men identiteit noemt. Al zevenenvijftig jaar probeer ik daar een antwoord op te vinden. En vooral, erom te lachen. Want door te veel in de spiegel te kijken, eindig je ermee niet meer te zien wat we geworden zijn.
Op 25 en 27 augustus zet ik mijn koffers neer in Théâtre Le Public, met een lezing-voorstelling waarin ik speel met onze zekerheden zoals men jongleert met lucifers: tussen gelach en brandwonden. Ik verken er onze meervoudige identiteiten, onze absurde loyaliteiten en onze nationale sport: de ontkenning. Want door niets te willen zien, eindig je ermee niets meer te begrijpen.
Ik ben geboren als zoon van een Marokkaanse schutter en ben een verscheurde Belg geworden. Bij mij thuis leken de familiemaaltijden op NAVO-toppen: veel lawaai, weinig luisterbereidheid, en borden als argumenten. Ik ben opgegroeid in dit identitaire brouwsel, dit laboratorium van de mensheid waar haat wordt gefabriceerd, maar ook verzoeningen.
Vandaag zwaait iedereen met zijn identiteit als een getrouwheidskaart. Sommigen sparen punten, anderen dogma's. Maar trouw aan jezelf? Uiterst zeldzaam. Bijna subversief.
Ik preek niets. Ik verken, ik twijfel, ik amuseer me met onze extremen, omdat ze het niet verdragen dat we lachen. Ik spreek over antisemitisme, racisme, religie, politiek, mijn liefde voor de Franse taal en alles wat brandt, zonder ooit het licht te doven.
"L’Éloge de l’Impureté" (Lof van de Onzuiverheid), is mijn manier om clichés te ontmantelen zoals men een bom onschadelijk maakt: met blote handen en met woorden. En bovendien, men moet het toegeven: niets is ooit helemaal puur, behalve misschien domheid, die verdunt nooit. Maar tegenover dit concentraat van pure dwaasheid, resteren ons nog enkele wapens van massale constructie: het woord, het lachen, en die fragiele band die ons tot mensen maakt.
Dus, kom lachen voordat het te laat is.
Want als "lachen ontwapent, wakkert verontwaardiging het vuur weer aan", ik probeer beide tegelijk te doen.
Sam Touzani, acteur en auteur
_______
Van: Sam Touzani / Met: Sam Touzani